Obierki z ziemniaków mogą zasilić ogród potasem, fosforem i magnezem, ale przed użyciem trzeba je odpowiednio przetworzyć. Najbezpieczniejszy jest wywar z obierek zalanych wrzątkiem albo obierki dokładnie wysuszone. Nie podlewaj takim nawozem pomidorów, papryki ani bakłażanów, ponieważ mogą zostać narażone na zarazę ziemniaczaną.
Dlaczego warto wykorzystać obierki z ziemniaków?
Skórka ziemniaka i jej okolice zawierają składniki mineralne, między innymi potas, fosfor, magnez, wapń i żelazo. Potas wspiera kwitnienie i zawiązywanie owoców, a fosfor pomaga w rozwoju systemu korzeniowego. Dzięki temu obierki mogą być wartościowym dodatkiem do nawożenia malin, truskawek, porzeczek, warzyw korzeniowych i kwiatów ogrodowych.
To także prosty sposób na ograniczenie kuchennych odpadów. Nie należy jednak traktować tego nawozu jako kompletnego zamiennika nawożenia. Dostarcza tylko część potrzebnych składników, a jego działanie zależy od rodzaju gleby i wymagań konkretnej rośliny.
Jak przygotować nawóz płynny z obierek?
Do przygotowania wywaru użyj świeżych obierek ze zdrowych ziemniaków. Jeśli warzywa były intensywnie zabezpieczane środkami chemicznymi, lepiej nie przeznaczać ich skórek do nawożenia ani kompostowania. Potrzebne będą:
- świeże obierki ziemniaczane
- wrzątek bez soli
- wiadro lub duży garnek
- sito albo gaza do odcedzenia
Najprostsza proporcja to 1:10, czyli na przykład 0,5 kg obierek i 5 litrów wrzątku. Przygotowanie przebiega następująco:
- Włóż obierki do czystego naczynia.
- Zalej je wrzątkiem w proporcji 1:10.
- Odstaw całość do całkowitego wystudzenia. Możesz pozostawić obierki w wodzie na około 24 godziny.
- Przecedź płyn i wykorzystaj go do podlewania gleby wokół roślin.
Wywar stosuj mniej więcej co 3–4 tygodnie, podlewając podłoże, a nie liście. Nie przechowuj go przez wiele dni, ponieważ może zacząć fermentować i nieprzyjemnie pachnieć.
Suszone obierki jako alternatywa
Jeśli chcesz gromadzić obierki przez dłuższy czas, dokładnie je wysusz. Rozłóż cienką warstwą na papierze do pieczenia i susz w piekarniku nagrzanym do 100–120°C. W zależności od grubości skórek zajmuje to około 2–4 godzin. Możesz też suszyć je na papierze w ciepłym, przewiewnym miejscu.
Suche obierki przechowuj w szczelnym pojemniku. Przed zastosowaniem możesz je rozdrobnić i wykorzystać jako dodatek do kompostu. Nie wysypuj dużej ilości świeżych skórek bezpośrednio na powierzchnię gleby, ponieważ mogą gnić i przyciągać szkodniki.
Do jakich roślin stosować nawóz z obierek?
Wywar najlepiej sprawdzi się przy roślinach, które dobrze wykorzystują potas i fosfor. Poniższe zestawienie pokazuje, gdzie można go użyć, a gdzie lepiej z niego zrezygnować:
| Roślina | Czy stosować? | Dlaczego? |
|---|---|---|
| Maliny, porzeczki i agrest | Tak | Mogą skorzystać z dodatkowego potasu i fosforu w okresie wzrostu oraz owocowania. |
| Truskawki | Tak | Wywar może uzupełniać nawożenie roślin owocujących. |
| Marchew, pietruszka i buraki | Tak | Nawóz nadaje się do warzyw korzeniowych, jeśli gleba nie jest zasolona. |
| Kwiaty ogrodowe | Tak, z wyjątkiem kwasolubnych | Potas może wspierać kwitnienie, ale trzeba uwzględnić wymagania gatunku. |
| Borówki, różaneczniki i wrzosy | Nie | To rośliny kwasolubne, wymagające kwaśnego podłoża i specjalnego nawożenia. |
| Pomidory, papryka i bakłażany | Nie | Należą do psiankowatych i są narażone na choroby przenoszone z ziemniaków, w tym zarazę ziemniaczaną. |
Zaraza ziemniaczana jest najważniejszym powodem, dla którego obierek nie powinno się stosować przy pomidorach, papryce ani bakłażanach. Te rośliny należą do tej samej rodziny co ziemniak, czyli do psiankowatych. Nawet jeśli wywar ogranicza ryzyko w porównaniu z zakopywaniem surowych skórek, bezpieczniej całkowicie wyłączyć te uprawy z takiego nawożenia.
Jakich błędów nie popełniać?
Przed użyciem nawozu sprawdź kilka warunków, które decydują o bezpieczeństwie roślin:
- Nie używaj wody z solą – sól utrudnia roślinom pobieranie wody i może uszkadzać korzenie.
- Nie wykorzystuj obierek z ziemniaków chorych, spleśniałych ani silnie uszkodzonych.
- Nie podlewaj wywarem pomidorów, papryki i bakłażanów ze względu na ryzyko chorób ziemniaka.
- Nie stosuj go do borówek, wrzosów i innych roślin kwasolubnych.
- Nie zakopuj świeżych obierek płytko w grządce, ponieważ mogą gnić i przyciągać szkodniki.
- Do kompostu dodawaj przede wszystkim obierki wysuszone i zdrowe, dobrze przykryte innym materiałem.
Obierki możesz też wykorzystać jako prostą pułapkę na ślimaki. Rozłóż je w zacienionym miejscu, przykryj gałązkami i sprawdzaj rano. Ślimaki zbiorą się przy wilgotnych resztkach, co ułatwi ich usunięcie z dala od upraw.
Obierki z ziemniaków jako nawóz najlepiej traktować jako naturalny dodatek do pielęgnacji, a nie jedyne źródło składników pokarmowych. Przygotowany bez soli wywar można stosować co 3–4 tygodnie pod bezpieczne dla niego rośliny, natomiast surowe obierki lepiej wysuszyć lub przeznaczyć na odpowiednio prowadzony kompost.
