Mieczyki wykopuje się jesienią, zwykle od połowy września do października, około 4–6 tygodni po zakończeniu kwitnienia. Najlepszym sygnałem jest żółknięcie liści. Prace trzeba zakończyć przed silniejszymi przymrozkami, ponieważ bulwy mieczyków nie zimują w gruncie w polskim klimacie.
Kiedy dokładnie wykopać mieczyki?
Nie kieruj się wyłącznie datą w kalendarzu. Termin zależy od odmiany, pory sadzenia i pogody, ale najczęściej przypada na wrzesień lub początek października. Liście powinny zacząć żółknąć i zasychać. Oznacza to, że roślina zakończyła cykl wegetacyjny, a bulwa zgromadziła zapasy potrzebne do rozpoczęcia wzrostu w kolejnym sezonie.
Nie wykopuj mieczyków od razu po przekwitnięciu. Pozostaw liście, aby nadal odżywiały bulwę. Z drugiej strony nie należy zwlekać do nadejścia mrozu. Zimna i wilgotna gleba sprzyja gniciu oraz chorobom grzybowym, a przemarznięte bulwy mogą nie zakwitnąć w następnym roku.
Przed rozpoczęciem prac przygotuj:
- Widły amerykańskie do podważenia bryły ziemi.
- Sekator lub ostre nożyce do skrócenia pędów.
- Ażurową skrzynkę, tacę albo siatkę do suszenia.
- Rękawice ogrodowe i miękką szczoteczkę do delikatnego oczyszczania.
Jak bezpiecznie wykopać mieczyki?
Wykopki najlepiej przeprowadzić w suchy dzień, gdy ziemia nie jest mokra i zbita. Wilgotne bulwy trudniej oczyścić i łatwiej uszkodzić podczas późniejszego suszenia.
- Przytnij pędy na wysokości około 10 cm nad powierzchnią bulwy. Krótki fragment łodygi ułatwi przenoszenie roślin.
- Wbij widły w ziemię w odległości mniej więcej 15–20 cm od pędu. Nie wkładaj narzędzia tuż przy roślinie, ponieważ możesz przeciąć bulwę lub korzenie.
- Podważ całą bryłę korzeniową i unieś ją ostrożnie ku górze. Widły amerykańskie są bezpieczniejsze niż szpadel, bo mają mniejsze ryzyko przecięcia podziemnej części rośliny.
- Otrząśnij nadmiar ziemi ręką, bez silnego uderzania bulwą o twarde podłoże. Pozostawienie cienkiej warstwy ziemi na czas suszenia nie stanowi problemu.
- Rozłóż bulwy do wyschnięcia w jednej warstwie, w przewiewnym i suchym miejscu. Nie wkładaj ich od razu do zamkniętego pojemnika.

Co zrobić z bulwami po wykopaniu?
Po wykopaniu mieczyki powinny schnąć przez około 2–3 tygodnie. Możesz ułożyć je na papierze, siatce lub w ażurowej skrzynce. Miejsce powinno być zabezpieczone przed deszczem, ale zapewniać swobodny przepływ powietrza.
Gdy bulwy wyschną, delikatnie usuń resztki ziemi, zaschnięte korzenie i łuski, które łatwo odpadają. Starą, spłaszczoną bulwę mateczną oddziel od nowej bulwy potomnej. Ta pierwsza powstała w poprzednim sezonie i po zakończeniu wzrostu zwykle zamiera, natomiast bulwa potomna jest materiałem do sadzenia wiosną.
Oddziel także małe bulwki przybyszowe. Można je przechować i posadzić wiosną, ale na pierwsze kwitnienie często trzeba czekać dwa lub trzy sezony. Do zimowania wybieraj tylko bulwy twarde, suche i pozbawione plam, pleśni oraz miękkich fragmentów. Chore lub wyraźnie uszkodzone egzemplarze wyrzuć, aby nie przeniosły problemu na zdrowe rośliny.

Jak przechowywać bulwy mieczyków do wiosny?
Po oczyszczeniu umieść bulwy w suchym, chłodnym i przewiewnym miejscu. Najlepiej sprawdzają się ażurowe skrzynki, koszyczki albo otwarte papierowe torby. Nie zamykaj ich w folii, ponieważ skraplająca się wilgoć może doprowadzić do zaparzenia i gnicia.
Podczas przechowywania zapewnij następujące warunki:
- Temperatura 5–10°C, bez ryzyka przemarzania.
- Suche pomieszczenie, w którym nie gromadzi się wilgoć.
- Stały dostęp powietrza dzięki ażurowemu pojemnikowi lub papierowemu opakowaniu.
- Cienka warstwa ułożonych bulw, aby łatwo było je obejrzeć.
- Ochrona przed światłem i dużymi wahaniami temperatury.

Co kilka tygodni przejrzyj przechowywane mieczyki. Usuń te, które stały się miękkie, spleśniały albo mają szybko powiększające się plamy. Sprawdź przy tym:
- czy na bulwach nie pojawiła się wilgoć lub pleśń,
- czy żadna bulwa nie zaczyna gnić,
- czy chore egzemplarze zostały od razu odłożone,
- czy pojemnik pozostaje suchy i przewiewny.
Najważniejsza zasada jest prosta: wykop mieczyki po żółknięciu liści, lecz przed silnymi przymrozkami, następnie dokładnie je wysusz i przechowuj w chłodnym, suchym miejscu. Taki rytm prac ogranicza ryzyko przemarznięcia, gnicia i uszkodzeń bulw.