Rozmnażanie hortensji z patyków na wiosnę polega na ukorzenianiu zdrewniałych sadzonek, czyli sztobrów, pozostałych po cięciu krzewu. Najlepsze efekty daje hortensja bukietowa i krzewiasta. Trzeba wybrać zdrowe pędy, zachować ich biegunowość, czyli posadzić je górą do góry, oraz utrzymywać podłoże stale lekko wilgotne, ale nie mokre.
Jakie hortensje nadają się do rozmnażania z patyków?
Sztobry pobiera się podczas wiosennego przycinania, najczęściej po ustąpieniu mrozów, gdy pąki pozostają jeszcze uśpione. Z jednorocznych, zdrewniałych pędów można rozmnażać przede wszystkim hortensję bukietową oraz krzewiastą. Dobrze ukorzeniają się między innymi niektóre odmiany hortensji bukietowej, w tym ‘Annabelle’.
Hortensja ogrodowa zwykle słabiej ukorzenia się z takich pędów. W jej przypadku częściej stosuje się sadzonki zielne lub półzdrewniałe pobierane w sezonie.
| Typ hortensji | Łatwość ukorzeniania | Uwagi |
|---|---|---|
| Bukietowa | Wysoka | Najlepszy wybór do wiosennego przygotowania sztobrów. |
| Krzewiasta | Wysoka | Wybieraj mocne, zdrowe pędy o grubości zbliżonej do ołówka. |
| Ogrodowa | Niska | Lepiej sprawdzają się sadzonki zielne lub półzdrewniałe. |
Jak wybrać pędy i przygotować materiały?
Wybieraj proste, zdrowe pędy o grubości ołówka lub nieco większej. Najlepsze są fragmenty jednoroczne, bez oznak przemrożenia i uszkodzeń. Po przecięciu zdrowe drewno ma jasny środek z zielonkawą obwódką pod korą. Jeśli przekrój jest ciemnobrązowy, pęd prawdopodobnie przemarzł i nie nadaje się na sadzonkę.
Z jednego dłuższego pędu można przygotować dwie lub trzy sadzonki. Każda powinna mieć zwykle 15–25 cm długości i 2–3 pąki. Przy krótkich międzywęźlach zostaw trzy oczka, a przy dłuższych wystarczą dwa.
Przed rozpoczęciem pracy przygotuj:
- Sekator z ostrym, czystym ostrzem.
- Doniczki z odpływem, najlepiej wyższe niż długość sadzonek.
- Lekkie podłoże z torfu i piasku lub podobną mieszankę przepuszczalną.
- Ukorzeniacz przeznaczony do sadzonek zdrewniałych.
- Etykiety do oznaczenia odmiany i cienki patyk do wykonania otworów.
Jeśli przygotowujesz sztobry z kilku krzewów, związuj je w osobne pęczki i od razu opisuj. Ułatwi to późniejsze rozpoznanie odmian.
Jak przygotować i posadzić sztobry?
- Usuń kwiatostan i słabe fragmenty. Zostaw mocną część pędu z dobrze widocznymi pąkami.
- Wykonaj dwa różne cięcia. Dolny koniec przytnij prosto, tuż pod najniższym oczkiem. Górę zetnij ukośnie, około 2–3 cm nad najwyższym oczkiem. Skos ułatwia odpływ wody i pozwala rozpoznać właściwy kierunek sadzenia.
- Sprawdź biegunowość. Sadzonka musi trafić do podłoża w takim kierunku, w jakim rosła na krzewie. Pomocna jest blizna liściowa pod pąkiem. U hortensji przypomina szeroką literę „V” lub uśmiech. Gdy jej rogi są skierowane ku górze, a pąk znajduje się nad nią, patyk leży prawidłowo.
- Przygotuj podłoże. Napełnij doniczkę lekką mieszanką i podlej ją przed sadzeniem. Powinna być wilgotna, lecz bez zastoin wody.
- Zastosuj ukorzeniacz. Zanurz w preparacie tylko dolny koniec sadzonki. Nie otrzepuj go przed umieszczeniem w ziemi.
- Zrób otwór w podłożu. Użyj drugiego patyka albo pikownika. Dzięki temu nie zetrzesz ukorzeniacza podczas wciskania sadzonki.
- Umieść sztobry w doniczce. W podłożu powinny znaleźć się dwa oczka, a najwyższe oczko powinno pozostać nad powierzchnią. Delikatnie dociśnij ziemię wokół pędu.
- Ustaw doniczkę w jasnym miejscu. Wybierz stanowisko bez ostrego, bezpośredniego słońca i zabezpiecz pojemnik przed zimnymi przeciągami.
Nie sadź patyka odwrotnie. Nawet jeśli wypuści liście, rozwój może się zatrzymać, a sadzonka będzie znacznie słabiej się ukorzeniać.
Jak pielęgnować sadzonki po posadzeniu?
Podłoże powinno być stale lekko wilgotne. Podlewaj małymi porcjami, dopiero gdy wierzch zaczyna przesychać. Nadmiar wody wypiera powietrze z podłoża i sprzyja gniciu dolnych części pędów.
Po pojawieniu się liści możesz osłonić doniczkę przezroczystym kloszem, na przykład wykonanym z odciętej plastikowej butelki. Zwiększy to wilgotność powietrza wokół sadzonek, ale osłonę trzeba regularnie zdejmować i wietrzyć, aby nie powstało zbyt ciepłe, duszne środowisko.
Gdy sadzonki więdną, najczęściej problemem jest zbyt mokre podłoże, wysoka temperatura albo zimny przeciąg. Nie wystawiaj ich na ostre słońce i nie przelewaj w nadziei, że szybciej odzyskają jędrność.
Najczęstsze błędy przy ukorzenianiu sztobrów to:
- Posadzenie sadzonki do góry nogami.
- Wykorzystanie pędu przemrożonego lub bardzo cienkiego.
- Zbyt mokre, ciężkie podłoże bez odpływu.
- Wystawienie doniczki na pełne słońce albo przeciąg.
- Zbyt szybkie przesadzenie rośliny do gruntu tylko dlatego, że pojawiły się liście.
Kiedy przesadzić hortensję do gruntu?
Wiosenne sztobry powinny pozostać w doniczkach co najmniej do sierpnia. Pojawienie się liści nie oznacza jeszcze, że system korzeniowy jest wystarczająco mocny. Jeśli sadzonka rozwija się powoli, bezpieczniej pozostawić ją w pojemniku do następnej wiosny.
Przed wysadzeniem na miejsce stałe zahartuj młode rośliny przez 1–2 tygodnie. Stopniowo wystawiaj je na zewnętrzne warunki, zaczynając od zacienionego, osłoniętego miejsca. Do gruntu przenoś je dopiero wtedy, gdy podłoże jest ogrzane, a ryzyko silnych przymrozków minęło.
Cierpliwość ogranicza straty. Młoda hortensja potrzebuje czasu na wytworzenie korzeni, dlatego późniejsze przesadzenie jest bezpieczniejsze niż zbyt wczesne rozdzielanie sadzonek.
