Tak, brzozę można wyciąć bez zezwolenia, jeśli jej obwód mierzony 5 cm nad ziemią nie przekracza 50 cm, a usunięcie drzewa nie ma związku z działalnością gospodarczą. Trzeba też sprawdzić, czy na drzewie nie ma gniazd ani siedlisk gatunków chronionych.
Jak zmierzyć obwód brzozy?
Przy ocenie, czy potrzebne jest zgłoszenie zamiaru usunięcia drzewa, liczy się obwód pnia na wysokości 5 cm od powierzchni ziemi. Nie należy zastępować tego pomiaru pomiarem na wysokości 130 cm, ponieważ te wartości służą do różnych celów.
- Zmierz 5 cm od poziomu gruntu, prowadząc miarkę wokół pnia.
- Sprawdź obwód w tym miejscu. Dla brzozy granica wynosi 50 cm.
- Jeśli pień ma więcej niż 50 cm, nie rozpoczynaj wycinki bez sprawdzenia procedury w urzędzie.
- W przypadku kilku pni zmierz każdy z nich i podaj wyniki w dokumentach.
Pomiar na wysokości 130 cm wykonuje się wtedy, gdy trzeba ustalić dane do zgłoszenia, zezwolenia albo obliczenia opłaty i kary. Jeśli drzewo nie ma wyraźnego pnia, pomiar wykonuje się bezpośrednio poniżej korony.
Kiedy trzeba zgłosić wycinkę?
Jeżeli obwód brzozy na wysokości 5 cm przekracza 50 cm, wycinka wymaga dopełnienia formalności. W przypadku osoby fizycznej usuwającej drzewo z prywatnej nieruchomości na cel niezwiązany z działalnością gospodarczą najczęściej chodzi o zgłoszenie zamiaru usunięcia drzewa, a nie o klasyczny wniosek o zezwolenie.
Zgłoszenie składa się do urzędu gminy lub miasta. Powinno zawierać dane właściciela, oznaczenie nieruchomości oraz rysunek albo mapkę z lokalizacją drzewa. Procedura wygląda następująco:
- Urząd ma 21 dni na przeprowadzenie oględzin od doręczenia zgłoszenia.
- Po oględzinach organ może wnieść sprzeciw w terminie 14 dni.
- Brak sprzeciwu w tym terminie oznacza możliwość usunięcia drzewa.
- Jeżeli wycinka jest związana z działalnością gospodarczą, inwestycją albo szczególnym statusem nieruchomości, może być potrzebne zezwolenie.
Zgłoszenie jest bezpłatne. Działka wpisana do rejestru zabytków, teren objęty ochroną albo szczególne przeznaczenie nieruchomości mogą zmienić właściwość organu i zakres wymaganych formalności. Przy wątpliwościach najlepiej uzyskać potwierdzenie w urzędzie przed rozpoczęciem prac.
Co grozi za nielegalną wycinkę brzozy?
Nielegalne usunięcie drzewa może skutkować administracyjną karą pieniężną nałożoną przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta. Kara wynosi co do zasady dwukrotność opłaty za legalne usunięcie drzewa.
W przypadku brzozy stosuje się drugą grupę stawek. Do obliczeń bierze się obwód na wysokości 130 cm, a nie wynik pomiaru wykonanego 5 cm nad ziemią:
| Obwód pnia na wysokości 130 cm | Stawka za 1 cm | Przykładowy sposób obliczenia kary |
|---|---|---|
| Do 100 cm | 25 zł | 2 × obwód × 25 zł |
| Powyżej 100 cm | 30 zł | 2 × obwód × 30 zł |
Przykład: przy brzozie o obwodzie 80 cm na wysokości 130 cm kara wynosi 2 × 80 × 25 zł, czyli 4000 zł. Przy drzewie wielopniowym do wyliczeń przyjmuje się obwód najgrubszego pnia oraz połowę obwodów pozostałych pni.
Odpowiedzialność finansowa obciąża właściciela nieruchomości. Zlecenie wycinki firmie lub innej osobie nie przenosi automatycznie tej odpowiedzialności na wykonawcę.
Okres lęgowy ptaków
Limit obwodu nie jest jedynym warunkiem legalności wycinki. Za okres lęgowy większości ptaków przyjmuje się czas od 1 marca do 15 października. W tym okresie usunięcie brzozy może naruszyć przepisy o ochronie gatunkowej, jeśli drzewo jest miejscem gniazdowania lub schronienia chronionych zwierząt.
Najbezpieczniej planować prace od 16 października do końca lutego. Sam termin nie daje jednak pełnej gwarancji, jeżeli na drzewie występują chronione gatunki. W razie gniazda, siedliska lub innych wątpliwości trzeba wstrzymać wycinkę i skonsultować sytuację ze specjalistą albo właściwym organem ochrony przyrody.
Brak obowiązku uzyskania zezwolenia ze względu na mały obwód pnia nie zwalnia z przestrzegania przepisów o ochronie gatunkowej.
Co sprawdzić przed rozpoczęciem prac?
Przed podjęciem decyzji sprawdź cztery kwestie:
- Zmierz obwód brzozy dokładnie 5 cm nad ziemią.
- Upewnij się, że wycinka nie jest związana z działalnością gospodarczą.
- Sprawdź, czy na drzewie nie ma gniazd ani siedlisk gatunków chronionych.
- Zweryfikuj, czy nieruchomość nie jest wpisana do rejestru zabytków ani objęta szczególną ochroną.
Jeżeli obwód brzozy przekracza 50 cm, nie warto opierać się na samodzielnej interpretacji przepisów. Złożenie zgłoszenia lub uzyskanie informacji w urzędzie gminy pozwala ustalić właściwą procedurę przed wycinką i ograniczyć ryzyko kary.
Przepisy dotyczące usuwania drzew mogą zależeć od statusu nieruchomości, celu wycinki oraz obecności gatunków chronionych. W razie wątpliwości należy skontaktować się z właściwym urzędem gminy lub miasta.
